کودک خجالتی

مراقب باشید در حضور فرزندتان او را خجالتی خطاب نکنید.

بعضی از کودکان فوراً وارد جمع می‌شوند و دوست پیدا می‌کنند، در حالی که بعضی دیگر زمان نیاز دارند تا با محیط و افراد جدید احساس راحتی کنند و برخی همچنان گوشه‌گیر می‌مانند. ممکن است کودکی کنار بایستد، با اشتیاق دیگران را تماشا کند اما باز هم در بازی شرکت نکند، یا حتی در کنار کودکان و بزرگسالان دیگر از ناراحتی گریه کند.

مهم است که همه این رفتارها را بخشی از فرایند یادگیری کودک برای برقراری ارتباط با دیگران بدانیم. شما به‌عنوان والد باید تلاش کنید مرحله‌ای را که فرزندتان از نظر رشدی در آن قرار دارد بپذیرید (هرچند ممکن است دیدن او درحالی که تنها روی نیمکت پارک نشسته یا در مهمانی خانوادگی به پای شما چسبیده ناراحت‌کننده باشد) و به او کمک کنید تا رو به جلو حرکت کند. اگر شما او را همان‌گونه که هست بپذیرید، او نیز خودش را خواهد پذیرفت. اگر در محبت شما احساس امنیت کند، احساس ارزشمندی خواهد کرد و ارتباط گرفتن با دیگران برایش آسان‌تر می‌شود.

مراقب باشید در حضور فرزندتان او را خجالتی ننامید. برای مثال، وقتی همسایه‌ای را می‌بینید نگویید: «چون خیلی خجالتی است سلام نمی‌کند.» (چنین جمله‌ای می‌تواند به برداشت او از خودش تبدیل شود.) به‌جای آن بگویید: «الان دلش نمی‌خواهد سلام کند.» یا هنگام دیدار با اقوام توضیح دهید: «گاهی کمی زمان لازم دارد تا احساس راحتی کند.» فرزندتان را مجبور به صحبت کردن نکنید، چون این کار باعث خجالت‌زده شدن او می‌شود.

حتماً فرصت‌های فراوانی برای بودن او در کنار کودکان دیگر فراهم کنید، ترجیحاً کودکانی که سلطه‌جو نباشند. اگر در خانه خودتان احساس راحتی بیشتری می‌کند، می‌توانید همان‌جا برای او قرار بازی ترتیب دهید. او را در کلاس‌های مرکز فرهنگی محل یا مهدکودکی ثبت‌نام کنید که توسط افراد متخصص اداره شود و به تقویت مهارت‌های اجتماعی او کمک کنند.

همیشه فرزندتان را از پیش برای موقعیت‌های جدید آماده کنید؛ به او بگویید با چه کسانی دیدار خواهد کرد و چه اتفاقی خواهد افتاد. کمک کنید روی جنبه‌های مثبت موقعیت تمرکز کند و درباره کارهایی که ممکن است هنگام رسیدن دوست داشته باشد انجام دهد صحبت کنید. برای مثال: «شک ندارم امروز دوستت دنیز هم در گروه بازی هست. دوست داری تل سر جدیدت را به او نشان بدهی؟»

ممکن است فرزندتان نیاز داشته باشد شما برایش الگوی شروع گفتگو باشید. وقتی در زمین بازی کسی به کنار او می‌آید، می‌توانید بگویید: «سلام. این ساراست. اسم تو چیه؟» به‌مرور زمان، فرزندتان این روش‌ها را درونی می‌کند و خودش موفق خواهد شد آن‌ها را عملی کند. گاهی همراه بردن وسیله بازی مثل حباب‌ساز یا توپ به پارک می‌تواند برای کودکی که در پیوستن به جمع مشکل دارد، راهی برای شروع ارتباط و شکستن یخ‌اش باشد.

درباره نویسنده

مِری والِس، مددکار اجتماعی بالینی (LCSW)، کارشناس فرزندپروری و درمانگر کودک و خانواده است.